Kısa cevap

Belirli bir geçmiş zamanda biten eylem için past simple kullan — çoğu zaman yesterday, last week, in 2019, ago gibi sözcüklerle. Geçmiş şimdiye bağlanıyorsa present perfect kullan: zamanı söylenmeyen bir deneyim, çok yeni bir eylem ya da sonucu hâlâ görülen bir geçmiş.

Kural

past simple geçmişin kapısını kapatır: zaman bitmiştir ve bellidir — I visited Paris in 2019. present perfect kapıyı şimdiye açık tutar — I have visited Paris (hayatımda, şimdiye kadar). Cümlede bitmiş bir geçmiş zaman varsa past simple; şimdiye kadarki deneyimden söz ediyorsa veya just, already, yet, ever, never, so far, this week (bitmemiş dönem) varsa present perfect.

Yapı

Örnekler

• I saw Anna yesterday. (bitmiş zaman: yesterday)
• I have seen that film three times. (deneyim, şimdiye kadar)
• She has just finished her homework. (çok yeni, sonucu şimdi)
• Have you ever eaten sushi? (hayat deneyimi)

Sık yapılan hatalar

• ❌ I have seen her yesterday. → ✅ I saw her yesterday. yesterday gibi bitmiş zaman past simple ister.
• ❌ I have finished my work two hours ago. → ✅ I finished ... ago. ago bitmiş bir zamanı gösterir, past simple gelir.
• ❌ She has went home. → ✅ She has gone home. present perfect'te past participle (gone) kullanılır, went değil.